Kutabarukiwa kwa Basilika za Watakatifu Petro na Paulo, Mitume
- Sikukuu: 18 Novemba
Kutabarukiwa kwa Basilika za Watakatifu Petro na Paulo, Mitume
Tarehe: Novemba 18 (kumbukumbu ya hiari)
Rangi ya liturujia: Nyeupe
Mahali: Roma: Basilika ya Mtakatifu Petro (Vatikano) na Basilika ya Mtakatifu Paulo nje ya Kuta
Tunaadhimisha nini?
Siku hii Kanisa linakumbuka kutabarukiwa (kuwekwa wakfu) kwa makanisa mawili makuu ya Roma yaliyojengwa juu ya makaburi ya Mitume wawili wakuu:
Mtakatifu Petro, mkuu wa Mitume na Papa wa kwanza, aliyesulubiwa Roma karibu mwaka 64–67 wakati wa Kaisari Nero, na kuzikwa katika kilima cha Vatikano.
Mtakatifu Paulo, Mtume wa Mataifa, aliyekatwa kichwa Roma karibu wakati huo huo, na kuzikwa kando ya barabara ya Via Ostiense, nje ya kuta za mji.
Mapokeo ya Kanisa yanawaita wawili hawa “nguzo za Kanisa la Roma.” Kwa damu yao walilijenga Kanisa hilo, na makaburi yao yamekuwa mahali pa hija tangu karne ya kwanza.
Hizi ni sikukuu za aina moja na ile ya Kutabarukiwa kwa Basilika ya Laterano (Novemba 9) na Kutabarukiwa kwa Basilika ya Mtakatifu Maria Mkuu (Agosti 5). Kwa pamoja, sikukuu hizi zinatuunganisha na Kanisa la Roma, kitovu cha umoja wa Kanisa Katoliki.
Basilika ya Mtakatifu Petro
Basilika ya kwanza
Baada ya Kaisari Konstantino kuwapa Wakristo uhuru wa kuabudu (mwaka 313), alianza kujenga basilika kubwa juu ya kaburi la Petro katika kilima cha Vatikano, karibu mwaka 320. Ili kufanya hivyo, wajenzi walilazimika kufukia makaburi ya zamani na kusawazisha mteremko wa kilima. Hiyo inaonyesha jinsi Wakristo walivyokuwa na uhakika kwamba kaburi la Petro lilikuwa mahali hapo hasa.
Kwa mapokeo, basilika hiyo ilitabarukiwa Novemba 18, wakati wa Papa Silvesta I. Basilika hiyo ya kale ilisimama kwa zaidi ya miaka 1,100.
Basilika mpya
Kufikia karne ya 15, basilika ya Konstantino ilikuwa imechakaa na ilikuwa hatarini kuanguka. Mwaka 1506, Papa Yulio II aliweka jiwe la msingi la basilika mpya. Ujenzi ulichukua zaidi ya miaka 120, na wasanii na wahandisi wakuu wa wakati huo walishiriki:
Bramante alibuni mpango wa kwanza,
Mikaeli Anjelo alibuni kuba kubwa,
Maderno alijenga sehemu ya mbele,
Bernini alijenga baadaye kiti cha enzi cha Petro, paa juu ya altare kuu (baldakino), na uwanja mkubwa wenye nguzo unaofanana na mikono miwili inayokumbatia ulimwengu.
Novemba 18, 1626, Papa Urbano VIII aliitabaruku basilika mpya, miaka 1,300 hivi baada ya ile ya kwanza.
Kaburi la Petro
Altare kuu ya basilika iko moja kwa moja juu ya kaburi la Mtakatifu Petro. Katikati ya karne ya 20, Papa Pius XII aliagiza uchimbuzi chini ya basilika. Wataalamu waligundua makaburi ya kale ya Kirumi, pamoja na mahali palipoheshimiwa kama kaburi la Petro tangu karne ya pili. Mwaka 1968, Papa Paulo VI alitangaza kwamba mifupa iliyopatikana hapo imetambuliwa, kwa uhakika unaofaa, kuwa ya Mtume Petro.
Basilika ya Mtakatifu Paulo nje ya Kuta
Basilika ya kwanza
Konstantino pia alijenga kanisa dogo juu ya kaburi la Mtakatifu Paulo kando ya Via Ostiense. Mwishoni mwa karne ya 4, Makaisari Theodosio, Valentiniano II na Arkadio waliamua kujenga basilika kubwa zaidi. Ilikamilika mwanzoni mwa karne ya 5, na kwa karne nyingi ilikuwa basilika kubwa kuliko zote Roma, mpaka ilipojengwa basilika mpya ya Mtakatifu Petro.
Moto na kujengwa upya
Usiku wa Julai 15–16, 1823, moto mkubwa uliiharibu basilika kwa sehemu kubwa. Wakristo kutoka sehemu nyingi za dunia walichangia ujenzi wake upya, na hata watawala wasio Wakatoliki walituma zawadi. Basilika ilijengwa upya kwa kufuata mpango wa ile ya zamani, na Desemba 10, 1854, Papa Pius IX aliitabaruku.
Picha za Mapapa
Ukutani mwa basilika kuna picha za Mapapa wote, kuanzia Petro hadi Papa wa leo, katika mfululizo mmoja. Ni ishara ya mfuatano wa Mitume usiokatika.
Kaburi la Paulo
Chini ya altare kuu kuna jeneza la jiwe la kale lenye maandishi ya Kilatini “PAULO APOSTOLO MART”, yaani “Kwa Paulo, Mtume, Shahidi.” Mwaka 2009, Papa Benedikto XVI alitangaza kwamba uchunguzi wa kisayansi wa vipande vidogo vya mifupa vilivyomo ndani umeonyesha kwamba ni vya mtu aliyeishi katika karne ya kwanza au ya pili. Hilo linaunga mkono mapokeo kwamba ni kaburi la Mtume Paulo.
Masomo ya Misa
Somo la Kwanza: Matendo ya Mitume 28:11–16, 30–31: Paulo anafika Roma na kuendelea kuhubiri Ufalme wa Mungu bila kizuizi.
Injili: Mathayo 14:22–33: Petro anatembea juu ya maji, anazama kwa sababu ya shaka, na Yesu anamshika mkono.
Masomo haya yanawaonyesha Mitume wote wawili: Paulo, mhubiri asiyechoka anayefikisha Injili hadi kitovu cha dola, na Petro, mwenye imani lakini pia udhaifu, anayeokolewa na mkono wa Kristo.
Fundisho kwetu
Sikukuu hii inatufundisha:
Imani yetu imejengwa juu ya Mitume (Waefeso 2:20). Makaburi yao ni ushahidi wa kihistoria kwamba imani tunayoikiri ni ile ile waliyoifia.
Umoja na Papa, mrithi wa Petro, ni alama ya Kanisa Katoliki.
Makanisa ni ishara: majengo ya mawe yanatukumbusha kwamba sisi wenyewe ni mawe hai ya Kanisa (1 Petro 2:5).
Kuthamini makanisa yetu: kanisa kuu la jimbo letu na kanisa la parokia yetu ni nyumba za Mungu zinazostahili heshima na utunzaji.
Hata wenye udhaifu wanaitwa: Petro alimkana Yesu na Paulo aliwatesa Wakristo, lakini wote wawili walikuwa nguzo za Kanisa.
Sala ya Mwanzo (Kolekta):
Ee Bwana, ulilinde Kanisa lako kwa ulinzi wa Mitume watakatifu, ili, kama lilivyopokea kwao mwanzo wa kuyajua mambo ya kimungu, vivyo hivyo kwa njia yao lipate ongezeko la neema ya mbinguni hadi mwisho wa nyakati. Kwa Bwana wetu Yesu Kristo, Mwanao, anayeishi na kutawala nawe, katika umoja wa Roho Mtakatifu, Mungu milele na milele.
Amina.
Tarehe: Novemba 18 (kumbukumbu ya hiari)
Rangi ya liturujia: Nyeupe
Mahali: Roma: Basilika ya Mtakatifu Petro (Vatikano) na Basilika ya Mtakatifu Paulo nje ya Kuta
Tunaadhimisha nini?
Siku hii Kanisa linakumbuka kutabarukiwa (kuwekwa wakfu) kwa makanisa mawili makuu ya Roma yaliyojengwa juu ya makaburi ya Mitume wawili wakuu:
Mtakatifu Petro, mkuu wa Mitume na Papa wa kwanza, aliyesulubiwa Roma karibu mwaka 64–67 wakati wa Kaisari Nero, na kuzikwa katika kilima cha Vatikano.
Mtakatifu Paulo, Mtume wa Mataifa, aliyekatwa kichwa Roma karibu wakati huo huo, na kuzikwa kando ya barabara ya Via Ostiense, nje ya kuta za mji.
Mapokeo ya Kanisa yanawaita wawili hawa “nguzo za Kanisa la Roma.” Kwa damu yao walilijenga Kanisa hilo, na makaburi yao yamekuwa mahali pa hija tangu karne ya kwanza.
Hizi ni sikukuu za aina moja na ile ya Kutabarukiwa kwa Basilika ya Laterano (Novemba 9) na Kutabarukiwa kwa Basilika ya Mtakatifu Maria Mkuu (Agosti 5). Kwa pamoja, sikukuu hizi zinatuunganisha na Kanisa la Roma, kitovu cha umoja wa Kanisa Katoliki.
Basilika ya Mtakatifu Petro
Basilika ya kwanza
Baada ya Kaisari Konstantino kuwapa Wakristo uhuru wa kuabudu (mwaka 313), alianza kujenga basilika kubwa juu ya kaburi la Petro katika kilima cha Vatikano, karibu mwaka 320. Ili kufanya hivyo, wajenzi walilazimika kufukia makaburi ya zamani na kusawazisha mteremko wa kilima. Hiyo inaonyesha jinsi Wakristo walivyokuwa na uhakika kwamba kaburi la Petro lilikuwa mahali hapo hasa.
Kwa mapokeo, basilika hiyo ilitabarukiwa Novemba 18, wakati wa Papa Silvesta I. Basilika hiyo ya kale ilisimama kwa zaidi ya miaka 1,100.
Basilika mpya
Kufikia karne ya 15, basilika ya Konstantino ilikuwa imechakaa na ilikuwa hatarini kuanguka. Mwaka 1506, Papa Yulio II aliweka jiwe la msingi la basilika mpya. Ujenzi ulichukua zaidi ya miaka 120, na wasanii na wahandisi wakuu wa wakati huo walishiriki:
Bramante alibuni mpango wa kwanza,
Mikaeli Anjelo alibuni kuba kubwa,
Maderno alijenga sehemu ya mbele,
Bernini alijenga baadaye kiti cha enzi cha Petro, paa juu ya altare kuu (baldakino), na uwanja mkubwa wenye nguzo unaofanana na mikono miwili inayokumbatia ulimwengu.
Novemba 18, 1626, Papa Urbano VIII aliitabaruku basilika mpya, miaka 1,300 hivi baada ya ile ya kwanza.
Kaburi la Petro
Altare kuu ya basilika iko moja kwa moja juu ya kaburi la Mtakatifu Petro. Katikati ya karne ya 20, Papa Pius XII aliagiza uchimbuzi chini ya basilika. Wataalamu waligundua makaburi ya kale ya Kirumi, pamoja na mahali palipoheshimiwa kama kaburi la Petro tangu karne ya pili. Mwaka 1968, Papa Paulo VI alitangaza kwamba mifupa iliyopatikana hapo imetambuliwa, kwa uhakika unaofaa, kuwa ya Mtume Petro.
Basilika ya Mtakatifu Paulo nje ya Kuta
Basilika ya kwanza
Konstantino pia alijenga kanisa dogo juu ya kaburi la Mtakatifu Paulo kando ya Via Ostiense. Mwishoni mwa karne ya 4, Makaisari Theodosio, Valentiniano II na Arkadio waliamua kujenga basilika kubwa zaidi. Ilikamilika mwanzoni mwa karne ya 5, na kwa karne nyingi ilikuwa basilika kubwa kuliko zote Roma, mpaka ilipojengwa basilika mpya ya Mtakatifu Petro.
Moto na kujengwa upya
Usiku wa Julai 15–16, 1823, moto mkubwa uliiharibu basilika kwa sehemu kubwa. Wakristo kutoka sehemu nyingi za dunia walichangia ujenzi wake upya, na hata watawala wasio Wakatoliki walituma zawadi. Basilika ilijengwa upya kwa kufuata mpango wa ile ya zamani, na Desemba 10, 1854, Papa Pius IX aliitabaruku.
Picha za Mapapa
Ukutani mwa basilika kuna picha za Mapapa wote, kuanzia Petro hadi Papa wa leo, katika mfululizo mmoja. Ni ishara ya mfuatano wa Mitume usiokatika.
Kaburi la Paulo
Chini ya altare kuu kuna jeneza la jiwe la kale lenye maandishi ya Kilatini “PAULO APOSTOLO MART”, yaani “Kwa Paulo, Mtume, Shahidi.” Mwaka 2009, Papa Benedikto XVI alitangaza kwamba uchunguzi wa kisayansi wa vipande vidogo vya mifupa vilivyomo ndani umeonyesha kwamba ni vya mtu aliyeishi katika karne ya kwanza au ya pili. Hilo linaunga mkono mapokeo kwamba ni kaburi la Mtume Paulo.
Masomo ya Misa
Somo la Kwanza: Matendo ya Mitume 28:11–16, 30–31: Paulo anafika Roma na kuendelea kuhubiri Ufalme wa Mungu bila kizuizi.
Injili: Mathayo 14:22–33: Petro anatembea juu ya maji, anazama kwa sababu ya shaka, na Yesu anamshika mkono.
Masomo haya yanawaonyesha Mitume wote wawili: Paulo, mhubiri asiyechoka anayefikisha Injili hadi kitovu cha dola, na Petro, mwenye imani lakini pia udhaifu, anayeokolewa na mkono wa Kristo.
Fundisho kwetu
Sikukuu hii inatufundisha:
Imani yetu imejengwa juu ya Mitume (Waefeso 2:20). Makaburi yao ni ushahidi wa kihistoria kwamba imani tunayoikiri ni ile ile waliyoifia.
Umoja na Papa, mrithi wa Petro, ni alama ya Kanisa Katoliki.
Makanisa ni ishara: majengo ya mawe yanatukumbusha kwamba sisi wenyewe ni mawe hai ya Kanisa (1 Petro 2:5).
Kuthamini makanisa yetu: kanisa kuu la jimbo letu na kanisa la parokia yetu ni nyumba za Mungu zinazostahili heshima na utunzaji.
Hata wenye udhaifu wanaitwa: Petro alimkana Yesu na Paulo aliwatesa Wakristo, lakini wote wawili walikuwa nguzo za Kanisa.
Sala ya Mwanzo (Kolekta):
Ee Bwana, ulilinde Kanisa lako kwa ulinzi wa Mitume watakatifu, ili, kama lilivyopokea kwao mwanzo wa kuyajua mambo ya kimungu, vivyo hivyo kwa njia yao lipate ongezeko la neema ya mbinguni hadi mwisho wa nyakati. Kwa Bwana wetu Yesu Kristo, Mwanao, anayeishi na kutawala nawe, katika umoja wa Roho Mtakatifu, Mungu milele na milele.
Amina.
Maoni (0)
Bado hakuna maoni. Kuwa wa kwanza kutoa maoni.
Ingia utoe maoni